Bedrijfsportaal
Als ondernemers de uitdaging aangaan om natuurlijke productiviteit en biodiversiteit op hun bedrijf toe te laten nemen, dan is invulling van het portaal voor het bedrijf instrumenteel. De software wordt onderhouden en ontwikkeld door FNS, en na invulling wordt het portaal eigendom van het betreffende bedrijf; d.w.z. alleen toegankelijk na toestemming van de betreffende ondernemer. In het portaal wordt de stapsgewijze beschrijving van het biomassa productieproces gevolgd, vanaf de fotosynthese in groen blad tot voedsel, hout en vezels bij de eindgebruikers; zoals in het tabblad "visie" geïntroduceerd. Het complexe proces wordt gereduceerd in 8 achtereenvolgende stappen, met (24) Subdoelen met streefwaarden, en gekoppeld aan maatregelen die verondersteld worden bij te dragen aan realisatie. Als de cursor op subdoelen of maatregelen gezet wordt verschijnt een toelichting, geschreven vanuit het handelingsperspectief van de ondernemer. Bij veel maatregelen is sprake van veronderstellingen die worden getoetst door (jaarlijkse) metingen en meetresultaten worden ingevoerd en gerelateerd aan de streefwaarden.
In de praktijk gaat het tot nog toe vooral over de (levende) bodem en blijken de meetresultaten in hoge mate locatie specifiek; dat benadrukt het belang van langjarige monitoring met zorgvuldige registratie van data in tijdreeksen, die veranderingen inzichtelijk maken.

Bedrijfsportaal
Als ondernemers de uitdaging aangaan om natuurlijke productiviteit en biodiversiteit op hun bedrijf toe te laten nemen, dan is invulling van het portaal voor het bedrijf instrumenteel. De software wordt onderhouden en ontwikkeld door FNS, en na invulling wordt het portaal eigendom van het betreffende bedrijf; d.w.z. alleen toegankelijk na toestemming van de betreffende ondernemer. In het portaal wordt de stapsgewijze beschrijving van het biomassa productieproces gevolgd, vanaf de fotosynthese in groen blad tot voedsel, hout en vezels bij de eindgebruikers; zoals in het tabblad "visie" geïntroduceerd. Het complexe proces wordt gereduceerd in 8 achtereenvolgende stappen, met (24) Subdoelen met streefwaarden, en gekoppeld aan maatregelen die verondersteld worden bij te dragen aan realisatie. Als de cursor op subdoelen of maatregelen gezet wordt verschijnt een toelichting, geschreven vanuit het handelingsperspectief van de ondernemer. Bij veel maatregelen is sprake van veronderstellingen die worden getoetst door (jaarlijkse) metingen en meetresultaten worden ingevoerd en gerelateerd aan de streefwaarden.
In de praktijk gaat het tot nog toe vooral over de (levende) bodem en blijken de meetresultaten in hoge mate locatie specifiek; dat benadrukt het belang van langjarige monitoring met zorgvuldige registratie van data in tijdreeksen, die veranderingen inzichtelijk maken.


"Agroforestrysupplies ziet het Fonds Natuurinclusieve streekboerderijen als een fijne en integere partner met een goede kennis van het speelveld omtrent natuurinclusieve landbouw. Samen stimuleren we elkaar tot innovatie en modellering binnen vernieuwende landbouwsystemen."
Sjef van Dongen

"Agroforestrysupplies ziet het Fonds Natuurinclusieve streekboerderijen als een fijne en integere partner met een goede kennis van het speelveld omtrent natuurinclusieve landbouw. Samen stimuleren we elkaar tot innovatie en modellering binnen vernieuwende landbouwsystemen."
Sjef van Dongen

"Agroforestrysupplies ziet het Fonds Natuurinclusieve streekboerderijen als een fijne en integere partner met een goede kennis van het speelveld omtrent natuurinclusieve landbouw. Samen stimuleren we elkaar tot innovatie en modellering binnen vernieuwende landbouwsystemen."
Sjef van Dongen
Een complex productie proces vereenvoudigen naar een lineair proces
Het Fonds Natuurinclusieve Streekboerderijen past een biomassa productie model toe met hoofddoel “Ombuiging van Biodiversiteit- en productiviteit-afname”.
Het hoofddoel wordt uitgewerkt in 8 thematische stappen en 24 subdoelen. Per subdoel dragen maatregelen bij aan minder afname, aan stabilisatie of aan toename. Subdoelen en maatregelen zijn genummerd volgens de 8 stappen evenals de toelichtingen, die verschijnen door de cursor erop te zetten. Maatregelen kunnen multifunctioneel zijn, d.w.z. dragen bij aan de realisatie van meerdere van de 24 subdoelen (zie matrix van maatregelen in de kolommen, en subdoelen in de regels. Multifunctionele maatregelen houden het nummer van de eerste vermelding in het productieproces, en toelichting en illustraties worden alleen bij de eerste vermelding gevoegd. Maatregelen hebben meestal een experimenteel karakter en worden bij voorkeur toegepast in samenhang in een tevoren gedefinieerd experiment. Bestaande experimenten worden genoemd in de toelichtingen.
Voorbeeld van een maatregel

Het biomassa productieproces begint met benutting van zonne-energie door fotosynthese.
De afnemende fotosynthese (rechts) en de normale fotosynthese (links)
Een “normaal fotosynthetisch plantoppervlak” op de NL-breedte graad zou 60-85% van het totale oppervlak, kunnen bedragen op akkers en weilanden. Deze waarden kunnen verdubbeld worden in heggenland en open bos; en de energie absorptie kan toenemen naar een gemiddelde van 2,30 MJ/m2/dag. Met die hoeveelheid energie kan 58 grCO2/m2/dag omgezet worden in suikers, ruimschoots voeldoende om de plant + bodemleven te voeden. Het surplus is “oogst”, die benut kan worden voor de groei. Op kaarten van deelnemende bedrijven kunnen tijdreeksen van CO2 omzetting gepresenteerd worden. Percelen onder de norm kunnen in een negatieve spiraal terecht komen: weinig fotosynthese en CO2-omzetting in suikers, die geconsumeerd wordt om plant en bodemorganismen in leven te houden.
Maar beiden verzwakken. Het bodemleven levert onvoldoende mineralen, waardoor de plant nog sneller verzwakt en een negatieve spiraal ontstaat, waardoor de fotosynthese nog verder afneemt en geen producten meer geoogst en afgevoerd kunnen worden (lage vitaliteit).
Bij normale fotosynthese kunnen percelen in een positieve spiraal komen, waarbij groei van planten en bodemleven toenemen. Groeiende schimmelnetwerken maken meer voedsel- en mineralen beschikbaar; de vitaliteit neemt toe en daardoor ook de fotosynthese; meer suikers gaan richting oogstbaar product en het relatieve aandeel richting bodem neemt af (blauw).
Tijdreeksen reconstrueren met behulp van satellietbeelden
Sinds juli 2025 is het FNS team actief in het downloaden van historische (bodem)kaarten van internet met data over o.a. de C-, N- en P-kringlopen, die een belangrijke rol spelen in de analyse van CO2 vastlegging en ontwikkeling van bodem(leven). De kaarten worden jaarlijks samengesteld op basis van satelliet beelden, waarnemingen en bodem monsters, en zijn vrij beschikbaar zijn op internet. Meer informatie is te vinden in het kennisplatform.
Relevante kaarten worden in het bedrijfsportaal opgenomen.
Overzicht van Subdoelen en Maatregelen in het portaal
1
Energie stromen en CO2 omzetting
Zonne-energie en fotosynthese bepalen de natuurinclusieve voedselproductie. Hoe hoger de bedekking met groen oppervlak en hoe minder kale grond, des te meer CO2-omzetting; deels vastgelegd in voedsel dat weer verteerd wordt, deels langjarig vastgelegd in groei en toename van o.a. eiwitten en lignine. Op de bodem betekent dit meer biodiversiteit in planten, insecten, vogels en andere dieren.
Subdoelen
Maatregelen
1
Energie stromen en CO2 omzetting
Zonne-energie en fotosynthese bepalen de natuurinclusieve voedselproductie. Hoe hoger de bedekking met groen oppervlak en hoe minder kale grond, des te meer CO2-omzetting; deels vastgelegd in voedsel dat weer verteerd wordt, deels langjarig vastgelegd in groei en toename van o.a. eiwitten en lignine. Op de bodem betekent dit meer biodiversiteit in planten, insecten, vogels en andere dieren.
Subdoelen
Maatregelen
1
Energie stromen en CO2 omzetting
Zonne-energie en fotosynthese bepalen de natuurinclusieve voedselproductie. Hoe hoger de bedekking met groen oppervlak en hoe minder kale grond, des te meer CO2-omzetting; deels vastgelegd in voedsel dat weer verteerd wordt, deels langjarig vastgelegd in groei en toename van o.a. eiwitten en lignine. Op de bodem betekent dit meer biodiversiteit in planten, insecten, vogels en andere dieren.
Subdoelen
Maatregelen
2
Natuurlijke productiviteit en biodiversiteit vanuit de bodem
Historische bodemveranderingen worden in kaart gebracht en oorzaken van verandering geanalyseerd. Sinds juli 2025 is het FNS team actief in het downloaden van historische (bodem)kaarten van het internet met data over o.a. de C-, N- en P-kringlopen, die een belangrijke rol spelen in de analyse van CO2 vastlegging en ontwikkeling van bodemleven. De kaarten worden jaarlijks samengesteld op basis van satelliet beelden, waarnemingen en bodem monsters, en zijn vrij beschikbaar op het internet. De fysische en chemische bodem condities zijn belangrijk voor verschuivingen in het bodemleven. Mycorrhiza schimmels zijn belangrijk voor langjarige CO2-vastlegging en voor betere voedsel-distributie via het voedselweb.
Subdoelen
Maatregelen
2
Natuurlijke productiviteit en biodiversiteit vanuit de bodem
Historische bodemveranderingen worden in kaart gebracht en oorzaken van verandering geanalyseerd. Sinds juli 2025 is het FNS team actief in het downloaden van historische (bodem)kaarten van het internet met data over o.a. de C-, N- en P-kringlopen, die een belangrijke rol spelen in de analyse van CO2 vastlegging en ontwikkeling van bodemleven. De kaarten worden jaarlijks samengesteld op basis van satelliet beelden, waarnemingen en bodem monsters, en zijn vrij beschikbaar op het internet. De fysische en chemische bodem condities zijn belangrijk voor verschuivingen in het bodemleven. Mycorrhiza schimmels zijn belangrijk voor langjarige CO2-vastlegging en voor betere voedsel-distributie via het voedselweb.
Subdoelen
Maatregelen
2
Natuurlijke productiviteit en biodiversiteit vanuit de bodem
Historische bodemveranderingen worden in kaart gebracht en oorzaken van verandering geanalyseerd. Sinds juli 2025 is het FNS team actief in het downloaden van historische (bodem)kaarten van het internet met data over o.a. de C-, N- en P-kringlopen, die een belangrijke rol spelen in de analyse van CO2 vastlegging en ontwikkeling van bodemleven. De kaarten worden jaarlijks samengesteld op basis van satelliet beelden, waarnemingen en bodem monsters, en zijn vrij beschikbaar op het internet. De fysische en chemische bodem condities zijn belangrijk voor verschuivingen in het bodemleven. Mycorrhiza schimmels zijn belangrijk voor langjarige CO2-vastlegging en voor betere voedsel-distributie via het voedselweb.
Subdoelen
Maatregelen
3
Waterhuishouding
Een bodem met een hoog koolstofgehalte heeft een hogere infiltratiecapaciteit en houdt veel water vast. Gewassen worden afgestemd op de waterhuishouding, en eventuele watertoediening of regulering wordt zo efficiënt mogelijk ingezet.
Subdoelen
Maatregelen
3
Waterhuishouding
Een bodem met een hoog koolstofgehalte heeft een hogere infiltratiecapaciteit en houdt veel water vast. Gewassen worden afgestemd op de waterhuishouding, en eventuele watertoediening of regulering wordt zo efficiënt mogelijk ingezet.
Subdoelen
Maatregelen
3
Waterhuishouding
Een bodem met een hoog koolstofgehalte heeft een hogere infiltratiecapaciteit en houdt veel water vast. Gewassen worden afgestemd op de waterhuishouding, en eventuele watertoediening of regulering wordt zo efficiënt mogelijk ingezet.
Subdoelen
Maatregelen
4
Diversiteit in flora en fauna
Bij hogere biodiversiteit in het bodemleven en meer respect voor habitat kunnen flora en fauna toenemen.
Subdoelen
Maatregelen
4
Diversiteit in flora en fauna
Bij hogere biodiversiteit in het bodemleven en meer respect voor habitat kunnen flora en fauna toenemen.
Subdoelen
Maatregelen
4
Diversiteit in flora en fauna
Bij hogere biodiversiteit in het bodemleven en meer respect voor habitat kunnen flora en fauna toenemen.
Subdoelen
Maatregelen
5
Optimale grondgebonden productstromen naar de markt
Subdoelen
Maatregelen
5
Optimale grondgebonden productstromen naar de markt
Subdoelen
Maatregelen
5
Optimale grondgebonden productstromen naar de markt
Subdoelen
Maatregelen
6
Benutting van landschappelijke ruimte
Iedere unieke combinatie van de boer op de boerderij wordt in beeld en in kaart gebracht. Optimaal is een afwisseling van heggenland met strokenteelten, (voedsel)bos en (bos)weiden.
Subdoelen
Maatregelen
6
Benutting van landschappelijke ruimte
Iedere unieke combinatie van de boer op de boerderij wordt in beeld en in kaart gebracht. Optimaal is een afwisseling van heggenland met strokenteelten, (voedsel)bos en (bos)weiden.
Subdoelen
Maatregelen
6
Benutting van landschappelijke ruimte
Iedere unieke combinatie van de boer op de boerderij wordt in beeld en in kaart gebracht. Optimaal is een afwisseling van heggenland met strokenteelten, (voedsel)bos en (bos)weiden.
Subdoelen
Maatregelen
7
Optimale bedrijfsomzet in productstromen
De effectiviteit van maatregelen wordt gemeten in productstromen zoals voedsel van meerjarige en éénjarige gewassen, hout- en vezelproducten, natuurcertificaten voor CO2-vastlegging, zuivel, vlees, eieren en overige activiteiten.
Subdoelen
Maatregelen
7
Optimale bedrijfsomzet in productstromen
De effectiviteit van maatregelen wordt gemeten in productstromen zoals voedsel van meerjarige en éénjarige gewassen, hout- en vezelproducten, natuurcertificaten voor CO2-vastlegging, zuivel, vlees, eieren en overige activiteiten.
Subdoelen
Maatregelen
7
Optimale bedrijfsomzet in productstromen
De effectiviteit van maatregelen wordt gemeten in productstromen zoals voedsel van meerjarige en éénjarige gewassen, hout- en vezelproducten, natuurcertificaten voor CO2-vastlegging, zuivel, vlees, eieren en overige activiteiten.
Subdoelen
Maatregelen
8
Kosten beperken en waardencreatie
Efficiënte energiedistributie en het sluiten van de koolstofcirkel staan centraal. Door kosten te beperken en waarden toe te voegen wordt de arbeidsinzet optimaal beloond.
Subdoelen
Maatregelen
8
Kosten beperken en waardencreatie
Efficiënte energiedistributie en het sluiten van de koolstofcirkel staan centraal. Door kosten te beperken en waarden toe te voegen wordt de arbeidsinzet optimaal beloond.
Subdoelen
Maatregelen
8
Kosten beperken en waardencreatie
Efficiënte energiedistributie en het sluiten van de koolstofcirkel staan centraal. Door kosten te beperken en waarden toe te voegen wordt de arbeidsinzet optimaal beloond.
Subdoelen
Maatregelen
Natuur inclusief
Het Fonds Natuurinclusieve Streekboerderijen helpt boeren bij de transitie naar natuurinclusieve agroforestry.
Contact opnemen
Wil jij actief bijdragen aan de ontwikkeling van natuurinclusieve streekboerderijen of er zelf een starten? Neem dan contact met ons op.
© 2026 Natuur Inclusief

Natuur inclusief
Het Fonds Natuurinclusieve Streekboerderijen helpt boeren bij de transitie naar natuurinclusieve agroforestry.
Contact opnemen
Wil jij actief bijdragen aan de ontwikkeling van natuurinclusieve streekboerderijen of er zelf een starten? Neem dan contact met ons op.
© 2026 Natuur Inclusief

Natuur inclusief
Het Fonds Natuurinclusieve Streekboerderijen helpt boeren bij de transitie naar natuurinclusieve agroforestry.
Contact opnemen
Wil jij actief bijdragen aan de ontwikkeling van natuurinclusieve streekboerderijen of er zelf een starten? Neem dan contact met ons op.
© 2026 Natuur Inclusief
